مدیرکل محیط زیست سیستان و بلوچستان: هامون کوچک ایجاد میشود |
 مدیر کل محیط زیست سیستان و بلوچستان گفت: با دیدگاهی نو، هامون کوچک در سیستان ایجاد می شود. به گزارش خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) منطقه سیستان و بلوچستان، تالاب بین المللی هامون یکی از تالاب های مهم دنیا و بزرگترین دریاچه آب شیرین در سراسر فلات ایران محسوب می شود که با مساحتی حدود 5700 کیلومتر مربع و دامنه عمقی 1 تا 5 متر در ناحیه کویری و بیابانی شرق کشور، در منطقه سیستان و در محدوده 60 درجه و 39 دقیقه تا 61 درجه و 35 دقیقه طول شرقی و 31 درجه و 15 دقیقه تا 31 درجه و 32 دقیقه عرض شمالی واقع گردیده است. این دریاچه از سه بخش به نام های هامون پوزک در شمال شرقی، هامون صابری در شمال و هامون هیرمند در غرب و جنوب غربی سیستان تشکیل شده است. بخش وسیعی از هامون پوزک و قسمت عمده هامون صابری در خاک افغانستان و مابقی هامون ها در خاک ایران قرار دارد. ... |
سطح هر یک از هامون ها بسته به میزان آب ورودی ، فصول پر بارش، خشکسالی ها و ترسالی ها تفاوت داشته و تابعی از آب جریان یافته در رودخانه هیرمند، خروجی پشت سدها و رودخانه های فصلی دیگر می باشد. اغلب در سال های پر آبی و در فصل بهار بعد از بروز سیلاب رودخانه هیرمند و انشعابات آن، سه هامون به هم متصل شده و به شکل یک نعل اسب دیده می شوند. وضعیت فعلی هامون هامون در حیات، ماندگاری و اقتصاد ساکنان سیستان نقش انکارناپذیری داشته و دارد. براساس آمارهای اعلام شده با خشکیدن آن بیش از 70هزار بهرهبردار بخش کشاورزی و سه هزار خانوار صیاد بیکار شدند. وقتی هامون دچار خشکسالی میشود با وزش بادهای 120 روزه، خاک کف هامون با جریان باد سراسر منطقه را فرا میگیرد که پیامد آن بیماریهای تنفسی، گوارشی، پوستی و چشمی است. گرچه این دریاچه در 11 سال گذشته به علت قهر طبیعت دچار ناملایماتی شده بود اما اخیرا" با ورود مقطعی آب هیرمند کمی نمدار شده است.
در این رابطه مدیر کل حفاظت از محیط زیست سیستان و بلوچستان گفت: در حال حاضر با توجه به متوسط بارندگی در کشور و وضعیت نا مشخص مرزهای اکولوژیک و زیستی در بخش منابع آبی مدیران سیاستگذار در بخش منابع آبی با چالشی جدی در این زمینه روبه رو می باشند و از این رو بهینه سازی وضعیت سامانه های اکولوژیکی، حفظ اکو سیستم، یکپارچگی اکولوژیکی آب زیر زمینی و رودخانه ها و دریاچه ها و مناطق آبی و تصفیه فاضلاب های شهری و کشاورزی همه و همه از جمله اقداماتی است که باید در حوزه فعالیت مدیریت محیط زیست در بخش منابع آبی مدنظر قرار گیرد با این هدف ایجاد منطقه ای پایلوت جهت طرح ریزی برنامه های حفاظتی از طریق پیش بینی برنامه های اکولوژیکی ،اقتصادی و اجتماعی ضروری می باشد که با عنوان ایجاد هامون کوچک در محل و مساحت مناسب در راس برنامه های حفاظت و حمایت از هامون قرار دارد.
خسرو افسری اظهار کرد: هدف از تشکیل این مرکز، انجام مطالعه و تحقیق در زمینه های مختلف بیولوژیک، اکولوژیک، فیزیکو شیمیایی و هوا و اقلیم در یاچه (ثبت شده در فهرست کنوانسیون رامسر)، و هماهنگی بیشتر با مراکز پژوهشی و تحقیقاتی داخل و خارج از کشور خصوصاً کشور همسایه در جهت توسعه تحقیقات بنیادی و کاربردی و نیز استفاده بهینه از ظرفیت های این منبع آب شیرین منحصر بفرد می باشد.
وی در ادامه مطالعه فاکتورهای فیزیکو شیمیایی آب ،بررسی وارائه پیش بینی های لازم؛مطالعه فاکتورهای فیزیکو شیمیایی هوا ،بررسی وارائه پیش بینی های لازم؛پایش محیطی تالاب در محدوده آبهای تالاب در سیستان و اخذاطلاعات برون مرزی؛اندازه گیری پارامترهای بوم شناختی؛ایجاد بانک های اطلاعاتی جهت استناد در مطالعات پژوهشی؛مدیریت زیست محیطی تالاب و ارائه طرح های حفاظتی؛ایجاد ارتباط فعال و سازنده با سایر مؤسسات و جوامع علمی در سطح ملی، منطقه ای و بین المللی؛ تعریف و تدوین واولویت بندی فعالیت های پژوهشی مورد نیاز منابع آب تالابه در قالب پروژه های بنیادی، کاربردی و توسعه ای توجه به نیروی انسانی و ظرفیت سازی جهت جذب، حفظ و توسعه نیروهای متخصص و نخبه در استان اطلاع رسانی پیرامون وضعیت تالاب ؛ارائه دستاوردهای علمی و پژوهشی در سمینارها و کنفرانس های داخلی وبین المللی؛اعمال سیاست های مدیریتی و ارائه خدمات پژوهشی به سایر حوضه های دریاچه ای و تالابی کشور را از وظائف این مرکز عنوان نمود.
وی تاکید کرد: در مرحله مقدماتی، کنترل تغییرات و نظارت در مباحث توسعه در حاشیه تالاب؛تهیه نقشه های موضوعی با لحاظ نمودن لایه های اطلاعاتی گوناگون ؛تعریف و انجام پروژه های کاربردی؛تأمین شرایط آموزش و تحقیق جهت ارتقاء مهارت های علمی و انتشار فصلنامه و گاهنامه های علمی – پژوهشی و تخصصی از برنامه های این مرکز خواهد بود.
افسری برنامه های جاری و تکمیلی این مرکز را نظارت و پایش در فصول مختلف سال به منظور کنترل تغییرات فرآیندهای تالاب،برگزاری کارگاه های آموزشی، تخصصی در زمینه مسائل مرتبط با سواحل، ارائه مقالات در کنفرانس های بین المللی و گردهمائی های علمی- تخصصی،توسعه همکاری های پژوهشی با دانشگاههای ذیربط استفاده از تجارب سایر مراکز پژوهشی در داخل و خارج از کشور بویژه مراکز زیست محیطی سازمان ملل( UNEP, UNDP,…)،ایجاد تعامل کاری و انعقاد تفاهم نامه با ارگان های علمی و دانشگاه های کشور ،شرکت در دوره های آموزشی تخصصی،تکمیل داده های کاربردی و مستندات نقشه ای و رقومی،جذب نیروهای متخصص مورد نیاز،تشکیل کمیته های تخصصی و راهبردی،ارتقاء بانک اطلاعات و استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی و راه اندازی سایت علمی- پژوهشی مرکز عنوان کرد. ..